Demotie-overeenkomst (gratis voorbeeld)
Bij demotie gaat een medewerker terug naar een lager gewaardeerde functie, meestal met een lager salaris. Omdat dit de arbeidsovereenkomst wijzigt, heb je in beginsel de instemming van de werknemer nodig. Leg de afspraken daarom schriftelijk vast.
Wanneer gebruik je dit?
Demotie kan een oplossing zijn als een functie te zwaar is geworden, als iemand in de laatste jaren voor het pensioen een stap terug wil doen, als na een reorganisatie de oude functie verdwijnt, of als alternatief voor ontslag wanneer een verbetertraject niet het gewenste resultaat had.
Het beste vertrekpunt is een gezamenlijk besluit. Een demotie die als verrassing komt, leidt vrijwel altijd tot een conflict. Bespreek het functioneren daarom eerst uitgebreid en kondig de mogelijkheid van demotie op tijd aan.
Mag je functie en salaris eenzijdig verlagen?
Wijziging van de arbeidsovereenkomst vraagt in beginsel instemming van de werknemer. Zonder die instemming zijn er twee routes, en beide zijn zwaar:
- Met een schriftelijk wijzigingsbeding. Staat er in de arbeidsovereenkomst een eenzijdig wijzigingsbeding, dan mag je daarop alleen een beroep doen als je een zodanig zwaarwichtig belang hebt dat het belang van de werknemer daarvoor naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid moet wijken (artikel 7:613 BW).
- Zonder wijzigingsbeding. Dan loopt het via het goed werknemerschap van artikel 7:611 BW. De rechter kijkt of er aanleiding was voor een voorstel, of het voorstel redelijk is en of aanvaarding in redelijkheid van de werknemer kan worden gevergd (Hoge Raad 11 juli 2008, Stoof tegen Mammoet).
Kijk daarnaast altijd in de cao en bij een collectieve regeling naar de rol van de ondernemingsraad. Instemming van de ondernemingsraad maakt een beroep op een zwaarwichtig belang sterker.
Wat staat erin?
- De partijen, met gegevens van werkgever en werknemer.
- De aanleiding en de datum waarop erover is gesproken.
- De nieuwe functie, de functieschaal en de nieuwe leidinggevende.
- De ingangsdatum van de demotie.
- Het oude en het nieuwe salaris.
- De afbouwregeling: hoogte, duur en schema, en of de toeslag meetelt voor vakantietoeslag en pensioen.
- De grondslag voor de pensioenopbouw na de demotie.
- Welke overige arbeidsvoorwaarden wijzigen en welke ongewijzigd blijven.
- De gevolgen voor het dagloon van uitkeringen en voor een transitievergoeding.
- Afspraken over evaluatie en eventuele terugkeer, plus ondertekening door beide partijen.
Waar moet je op letten?
- Bouw het salaris af. Een salaris dat van de ene op de andere maand daalt, wordt zelden redelijk gevonden. Een afbouwregeling van zes tot twaalf maanden, of een persoonlijke toeslag die geleidelijk wegloopt, is gebruikelijk.
- Pensioen. Een lager loon betekent doorgaans een lagere pensioenopbouw. Vindt de demotie plaats in de laatste tien jaar voor de in de pensioenregeling vastgestelde pensioendatum, dan mag de opbouw fiscaal onder voorwaarden op het oude, hogere loon worden voortgezet. Dat moet dan wel in de pensioenregeling zijn opgenomen; vraag het na bij de pensioenuitvoerder.
- Dagloon van uitkeringen. Het dagloon voor WW en WIA wordt berekend over het loon in het jaar voorafgaand aan de uitkering. Ongeveer een jaar na de demotie telt alleen nog het nieuwe, lagere loon mee. Ook de transitievergoeding en de vakantietoeslag worden over het lagere loon berekend.
- Geen verkapt ontslag. Ligt onvoldoende functioneren aan de demotie ten grondslag, dan gelden dezelfde eisen als bij ontslag op de d-grond van artikel 7:669 lid 3 onder d BW: tijdig informeren en een serieuze, reële kans op verbetering.
- Bedenktijd en advies. Geef de werknemer tijd om het voorstel te bekijken en zich te laten adviseren. Instemming onder druk houdt geen stand.
- Regel de terugkeer, of juist niet. Spreek af of terugkeer naar de oude functie mogelijk is en zo ja onder welke voorwaarden. Zonder afspraak ontstaat daarover later discussie.
Dit is een gratis voorbeeldcontract. Het is algemene informatie en geen juridisch advies, en het is niet toegesneden op jouw bedrijf, jouw cao of jouw situatie.
- Aan deze tekst kun je geen rechten ontlenen. Gebruik is voor eigen rekening en risico.
- Wet- en regelgeving verandert regelmatig. Controleer of de tekst nog actueel is op het moment dat je hem gebruikt.
- Vul het model altijd aan met jouw eigen gegevens en afspraken, en laat een jurist of arbeidsrechtspecialist meekijken voordat je het ondertekent.
- Qfile B.V. en OurDigitalContract zijn niet aansprakelijk voor schade die voortvloeit uit het gebruik van dit model.
Twijfel je? Stel je vraag via de knop rechtsonder, dan kijken we mee.
Demotie-overeenkomst
De ondergetekenden:
1. [Naam werkgever], gevestigd te [Adres en plaats werkgever], ingeschreven in het handelsregister onder nummer [KvK-nummer], rechtsgeldig vertegenwoordigd door [Naam vertegenwoordiger werkgever], hierna: de werkgever;
2. [Naam werknemer], geboren op [Geboortedatum werknemer], wonende te [Adres en woonplaats werknemer], hierna: de werknemer;
overwegende dat de werknemer sinds [Datum indiensttreding] in dienst is in de functie van [Huidige functie], dat partijen op [Datum gesprek] hebben gesproken over [Aanleiding voor de demotie], en dat partijen in onderling overleg zijn overeengekomen dat de werknemer een lager gewaardeerde functie gaat vervullen;
komen het volgende overeen:
Artikel 1. Nieuwe functie
De werknemer vervult met ingang van [Ingangsdatum demotie] de functie van [Nieuwe functie], ingedeeld in functieschaal [Nieuwe functieschaal]. De taken en verantwoordelijkheden staan in de functieomschrijving die als bijlage bij deze overeenkomst hoort. De werknemer rapporteert aan [Naam nieuwe leidinggevende].
Artikel 2. Arbeidsduur
De arbeidsduur bedraagt met ingang van dezelfde datum [Nieuwe arbeidsduur per week] uur per week. De standplaats en de werktijden blijven ongewijzigd, tenzij hierna anders is bepaald.
Artikel 3. Salaris
Het bruto maandsalaris bedraagt vanaf de ingangsdatum [Nieuw bruto maandsalaris in euro] euro bij een volledig dienstverband. Het bruto maandsalaris vóór deze wijziging bedroeg [Huidig bruto maandsalaris in euro] euro. Over het salaris wordt 8 procent vakantietoeslag opgebouwd.
Artikel 4. Afbouwregeling
Om het verschil geleidelijk te overbruggen ontvangt de werknemer een persoonlijke toeslag. Deze toeslag is bij aanvang gelijk aan het verschil tussen het oude en het nieuwe salaris en wordt afgebouwd gedurende [Duur van de afbouwregeling in maanden] maanden, volgens het volgende schema: [Afbouwschema]. Voor de vakantietoeslag en de pensioengrondslag geldt: [Telt de toeslag mee voor vakantietoeslag en pensioen].
Artikel 5. Pensioen
De pensioenopbouw wordt vanaf de ingangsdatum gebaseerd op [Grondslag voor de pensioenopbouw na de demotie]. Partijen zijn zich ervan bewust dat een lager pensioengevend loon leidt tot een lagere pensioenopbouw. Voortzetting van de opbouw op het oude, hogere loon is fiscaal onder voorwaarden mogelijk als de demotie plaatsvindt in de laatste tien jaar voor de in de pensioenregeling vastgestelde pensioendatum en de pensioenregeling die mogelijkheid biedt.
Artikel 6. Overige arbeidsvoorwaarden
Daarnaast wijzigen de volgende arbeidsvoorwaarden: [Overige wijzigende arbeidsvoorwaarden, bijvoorbeeld toeslagen of leaseauto]. Alle overige bepalingen van de arbeidsovereenkomst van [Datum arbeidsovereenkomst] blijven ongewijzigd van kracht. De duur van het dienstverband en de opgebouwde dienstjaren blijven ongewijzigd.
Artikel 7. Gevolgen voor uitkeringen
Partijen hebben besproken dat het dagloon voor een uitkering op grond van de Werkloosheidswet of de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen wordt berekend over het loon in het jaar voorafgaand aan die uitkering, en dat een lager salaris daarop na verloop van tijd volledig doorwerkt. Hetzelfde geldt voor de berekening van een transitievergoeding.
Artikel 8. Terugkeer en evaluatie
Over terugkeer naar de oude functie geldt het volgende: [Afspraak over terugkeer naar de oude functie]. Partijen evalueren deze afspraken op [Datum evaluatie].
Artikel 9. Instemming
De werknemer verklaart deze wijziging vrijwillig te aanvaarden en voldoende tijd te hebben gehad om zich hierover te laten adviseren. Partijen hebben deze overeenkomst in onderling overleg opgesteld.
Dit model is een algemeen voorbeeld en geen juridisch advies. Laat de tekst bij twijfel of bij bijzondere situaties controleren door een jurist of arbeidsrechtspecialist.
Aldus overeengekomen en in tweevoud ondertekend te [Plaats ondertekening] op [Datum ondertekening].
De werkgever, vertegenwoordigd zoals in de aanhef vermeld. Handtekening werkgever: [Handtekening werkgever]
De werknemer. Handtekening werknemer: [Handtekening werknemer]
Dit model direct online laten tekenen
Met OurDigitalContract vul je dit model in en laat je het meteen digitaal ondertekenen.
- Invulvelden: zet de blokhaken om in slimme velden die de medewerker zelf invult.
- Digitaal tekenen: beide partijen tekenen in de browser, zonder account voor de ontvanger.
- In het dossier: de getekende overeenkomst wordt automatisch in het personeelsdossier bewaard.
Gebruik dit model direct
Vul dit model in en laat het online ondertekenen.
Veelgestelde vragen
Mag ik het salaris verlagen bij demotie?
In beginsel alleen met instemming van de werknemer, of met een geldig beroep op een schriftelijk eenzijdig wijzigingsbeding en een zwaarwichtig belang (artikel 7:613 BW). Bij een lager gewaardeerde functie past in principe ook een lager salaris, maar een directe verlaging zonder afbouw wordt zelden redelijk gevonden.
Hoe lang moet een afbouwregeling duren?
De wet noemt geen termijn. In de rechtspraak wordt een afbouw van zes tot twaalf maanden vaak als redelijk beoordeeld. Hoe groter het verschil en hoe langer het dienstverband, hoe ruimer de afbouw mag zijn.
Wat gebeurt er met het pensioen?
Een lager pensioengevend loon leidt tot een lagere opbouw. Bij demotie in de laatste tien jaar voor de in de pensioenregeling vastgestelde pensioendatum mag de opbouw fiscaal onder voorwaarden op het oude loon worden voortgezet, mits de pensioenregeling die mogelijkheid biedt. Leg de gemaakte keuze in de overeenkomst vast.
Heeft demotie gevolgen voor een WW-uitkering?
Ja. Het dagloon wordt bepaald door het loon in het jaar voorafgaand aan de werkloosheid. Volgt de werkloosheid kort na de demotie, dan telt het oude loon nog deels mee; ongeveer een jaar later is het dagloon volledig gebaseerd op het lagere loon. Bespreek dit met de werknemer en leg het vast.
Kan de werknemer later terug naar de oude functie?
Alleen als je dat afspreekt. Zet in de overeenkomst of terugkeer mogelijk is, onder welke voorwaarden en voor welke periode. Zonder afspraak is de nieuwe functie de nieuwe situatie.
Wat als de werknemer niet instemt?
Dan blijft de oude functie gelden, tenzij je met succes een beroep doet op een eenzijdig wijzigingsbeding of de rechter je voorstel redelijk vindt. Loopt het vast, dan komen andere routes in beeld, zoals herplaatsing in een andere passende functie of een beëindiging met wederzijds goedvinden.