BBL-leerling aannemen: leerbedrijf, twee contracten en de ketenregeling
Een BBL-leerling is een mbo-student die het vak vooral in de praktijk leert en daarvoor bij jou in dienst is. Je bedrijf moet erkend leerbedrijf zijn, je sluit naast de praktijkovereenkomst van de school een gewone arbeidsovereenkomst, en de ketenregeling geldt niet zolang het contract bij de opleiding hoort.
Wat is de BBL?
De BBL is de beroepsbegeleidende leerweg in het mbo, geregeld in de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB). De student leert het vak vooral in de praktijk, bij een erkend leerbedrijf, en gaat daarnaast meestal een dag per week naar school. Werken en leren lopen dus naast elkaar: wat de student op school leert, past hij bij jou toe.
Daarin verschilt de BBL van de beroepsopleidende leerweg (BOL). Een BOL-student volgt vooral lessen op school en loopt stage; hij is geen werknemer. Een BBL-student heeft een arbeidsovereenkomst met jouw bedrijf en is dus wel werknemer. Wat er bij een stage komt kijken, lees je in stagiair aannemen. Dit artikel gaat over de BBL-leerling.
Eerst: erkend leerbedrijf en een praktijkopleider
Je mag alleen een BBL-leerling opleiden als je bedrijf erkend is als leerbedrijf door de Samenwerkingsorganisatie Beroepsonderwijs Bedrijfsleven (SBB). Controleer dus voordat je iemand aanneemt of je erkenning er is en of die past bij de opleiding die de student volgt. Heb je nog geen erkenning, vraag die dan aan bij SBB.
Daarnaast wijs je een praktijkopleider aan. Dat is de vaste begeleider op de werkvloer: hij legt uit, kijkt mee, houdt de voortgang bij en is het aanspreekpunt voor de school. Kies iemand die het vak beheerst en die er ook echt tijd voor krijgt. Een praktijkopleider die alleen op papier bestaat, merk je snel aan een leerling die vastloopt. Spreek met de school af hoe vaak jullie de voortgang bespreken, zodat de leerdoelen en de beoordeling uit de praktijkovereenkomst ook echt op de werkvloer terugkomen.
Twee overeenkomsten naast elkaar
Bij een BBL-leerling heb je twee overeenkomsten. Ze hebben elk een eigen doel en vervangen elkaar niet.
| Onderdeel | Praktijkovereenkomst (POK) | Arbeidsovereenkomst |
|---|---|---|
| Partijen | Student, school en leerbedrijf | Leerbedrijf en student |
| Wie stelt haar op | De school | Jij als werkgever |
| Grondslag | Verplicht volgens de WEB | Burgerlijk Wetboek (artikel 7:610 BW) |
| Wat staat erin | Begeleiding, leerdoelen en beoordeling | Functie, loon, werktijden, looptijd, vakantie en de koppeling met de opleiding |
| Als de student stopt met de opleiding | De POK eindigt | Eindigt niet vanzelf |
De school levert de POK aan. Lees haar goed, want daarin staat wat de school van jou als leerbedrijf verwacht. De arbeidsovereenkomst stel je zelf op, bijvoorbeeld met ons gratis model arbeidsovereenkomst BBL. Zorg dat de twee op elkaar aansluiten, vooral wat de looptijd en de verdeling tussen werkdagen en schooldag betreft.
Een BBL-leerling is gewoon werknemer
Met een arbeidsovereenkomst is de BBL-leerling een gewone werknemer. Wat voor je andere medewerkers geldt, geldt ook voor hem:
- Minimumloon. Je betaalt ten minste het wettelijk minimumloon of minimumjeugdloon. Voor BBL-leerlingen van 18, 19 en 20 jaar geldt een lager minimumjeugdloon dan voor andere werknemers van die leeftijd. De actuele bedragen staan in minimumloon 2026. Kijk ook in je cao, want die kan een hoger loon voorschrijven.
- Vakantiedagen en vakantiegeld. De leerling bouwt vakantiedagen en vakantiegeld op zoals elke werknemer; zie vakantiegeld berekenen.
- Loondoorbetaling bij ziekte. Wordt de leerling ziek, dan gelden de gewone regels van loondoorbetaling bij ziekte.
- Pensioen. Kent je cao een pensioenregeling, dan geldt die ook voor de leerling; zie pensioen verplicht voor werkgever.
- Loonadministratie. Je neemt de leerling op in je loonadministratie, houdt loonheffingen in en geeft hem een loonstrook.
Schoolgeld en studiekosten
Het schoolgeld komt in beginsel voor rekening van de student. Je mag als werkgever bijdragen, bijvoorbeeld door het schoolgeld of de boeken te betalen. Doe je dat, leg dan schriftelijk vast wat je betaalt en of je iets terugvraagt als de leerling voortijdig vertrekt. Voor zo'n terugbetalingsafspraak gelden strikte regels; lees eerst ons artikel over het studiekostenbeding. Kijk ook in je cao, want die kan regelen wie de opleidingskosten draagt.
De ketenregeling geldt niet voor een BBL-contract
Normaal wordt een reeks tijdelijke contracten op een gegeven moment vanzelf een vast contract. Voor BBL-leerlingen is daar een uitzondering op. Artikel 7:668a lid 10 BW bepaalt dat de ketenregeling niet geldt voor een arbeidsovereenkomst die is aangegaan in verband met een BBL-opleiding. Opeenvolgende tijdelijke BBL-contracten worden dus niet automatisch vast. Hoe de ketenregeling normaal werkt, lees je in ketenregeling uitgelegd.
Dat geeft ruimte. Loopt de opleiding uit, dan kun je een nieuw tijdelijk BBL-contract sluiten zonder dat het daardoor vast wordt. Zet wel in de arbeidsovereenkomst dat die is aangegaan in verband met de BBL-opleiding, met de naam van de opleiding en de school. Dan is achteraf duidelijk waarom de uitzondering geldt.
Voorbeeld: vertraging in de opleiding
Een leerling krijgt een contract tot de verwachte einddatum van zijn opleiding. Hij loopt vertraging op, en je sluit een nieuw tijdelijk BBL-contract tot de nieuwe verwachte einddatum. Dat contract wordt niet vanzelf vast, want het hoort nog steeds bij de BBL-opleiding. Haalt hij daarna zijn diploma en bied je hem een nieuw tijdelijk contract aan in een gewone functie, dan geldt vanaf dat contract de ketenregeling weer gewoon.
Twee dingen veranderen niet. Ten eerste geldt de ketenregeling na de opleiding weer gewoon: blijft de leerling na zijn opleiding bij je werken met een nieuw contract, dan tellen de gewone regels. Ten tweede gelden de aanzegplicht en de regels voor het einde van een tijdelijk contract ook voor een BBL-contract. Laat de leerling dus op tijd schriftelijk weten of je het contract voortzet; hoe je de termijn berekent, staat in aanzegtermijn berekenen.
Looptijd: kies een vaste einddatum
Koppel de arbeidsovereenkomst aan de verwachte duur van de opleiding en zet er een vaste einddatum in. Een formulering als "tot het einde van de opleiding" lijkt handig, maar is onduidelijk. Eindigt het contract bij het diploma, bij de laatste lesdag of bij het laatste examen? En wat als de student vertraging oploopt? Met een vaste datum weten jij en de leerling waar jullie aan toe zijn, en weet je wanneer je moet aanzeggen.
Valkuil: de leerling stopt met de opleiding. Stopt de student met zijn opleiding, dan eindigt de praktijkovereenkomst. De arbeidsovereenkomst eindigt dan niet vanzelf: de leerling blijft gewoon in dienst volgens zijn contract. Bespreek met de leerling wat je dan doet, bijvoorbeeld doorgaan in een gewone functie of samen een andere opleiding zoeken. Wil je in het contract opnemen wat er gebeurt als de opleiding stopt, laat zo'n bepaling dan juridisch toetsen voordat je haar gebruikt.
Leerlingen van 16 en 17 jaar
Veel BBL-leerlingen zijn nog minderjarig. Voor jongeren van 16 en 17 jaar gelden de regels voor jeugdigen in de Arbeidstijdenwet. Let vooral op drie punten:
- Schooltijd telt mee als arbeidstijd. De schooldag van de leerling telt mee bij de grenzen aan de werktijd. Rooster dus niet alsof hij alleen bij jou werkt.
- Geen nachtwerk en strakke grenzen aan de werktijd. Een leerling van 16 of 17 draait geen nachtdiensten, en voor de uren per dag en per week gelden lagere maxima dan voor volwassenen.
- Extra aandacht voor veiligheid. Bepaald gevaarlijk werk mag volgens het Arbobesluit alleen onder deskundig toezicht. Neem de risico's voor jongeren mee in je risico-inventarisatie en -evaluatie, en geef een goede instructie voordat de leerling met machines of gevaarlijke stoffen werkt.
De precieze grenzen aan werktijden en rust per leeftijd staan in een tabel in scholier of student aannemen. Daar lees je ook wat er geldt voor de toestemming van de ouders bij een minderjarige.
Subsidieregeling praktijkleren
Voor een BBL-leerplek kun je subsidie krijgen via de subsidieregeling praktijkleren. Je vraagt die aan bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO), na afloop van het studiejaar. Er geldt een maximumbedrag per gerealiseerde leerplek. Kijk bij RVO voor het actuele bedrag, de voorwaarden en de aanvraagperiode.
Houd tijdens het studiejaar bij wat je voor de aanvraag nodig hebt, zoals de praktijkovereenkomst en de periode waarin de leerling bij je werkte. Zet de aanvraagperiode in je agenda zodra RVO die bekendmaakt.
Stappenplan: zo neem je een BBL-leerling aan
- Controleer de erkenning van je bedrijf als leerbedrijf bij SBB, voor de opleiding die de student volgt.
- Wijs een praktijkopleider aan die het vak kent en tijd krijgt voor de begeleiding.
- Teken de praktijkovereenkomst die de school opstelt, samen met de student en de school.
- Stel de arbeidsovereenkomst op met een vaste einddatum en de vermelding dat ze is aangegaan in verband met de BBL-opleiding.
- Stel het loon vast: ten minste het minimumloon of minimumjeugdloon dat voor de leerling geldt, of meer als je cao dat voorschrijft.
- Maak schriftelijke afspraken over schoolgeld en andere opleidingskosten.
- Rooster binnen de regels en tel bij een leerling van 16 of 17 de schooltijd mee.
- Neem de leerling op in je loonadministratie en in het personeelsdossier.
- Laat op tijd weten of je het contract na de einddatum voortzet.
- Vraag na het studiejaar subsidie aan bij RVO.
Kort samengevat
- Een BBL-leerling leert vooral in de praktijk, bij een door SBB erkend leerbedrijf, met een praktijkopleider.
- Je hebt twee overeenkomsten: de POK van de school en een gewone arbeidsovereenkomst.
- De leerling is werknemer, met minimumloon, vakantiedagen, vakantiegeld, loondoorbetaling bij ziekte en pensioen volgens de cao.
- De ketenregeling geldt niet voor een contract dat bij de BBL-opleiding hoort; de aanzegplicht wel.
- Stopt de opleiding, dan eindigt de POK, maar de arbeidsovereenkomst niet vanzelf.
Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch advies. Twijfel je over een bepaling in de arbeidsovereenkomst, overleg dan met een jurist.
Zo helpt OurDigitalContract bij een BBL-leerling
Leg de arbeidsovereenkomst vast met een vaste opzet en houd alles per leerling bij elkaar.
- Sjablonen met invulvelden: zet je arbeidsovereenkomst BBL een keer klaar, met velden voor de gegevens die per leerling verschillen.
- Meerdere ondertekenaars: laat werkgever en leerling in een vaste volgorde tekenen via een beveiligde link, zonder dat de leerling een account nodig heeft.
- Documenten opvragen: laat de leerling bij het tekenen meteen zijn ID of diploma meesturen, zodat het in het dossier terechtkomt.
- Personeelsdossier: contracten, documenten, verlof en salaris staan per medewerker bij elkaar.
Direct te gebruiken modellen
Gratis voorbeelden die bij dit onderwerp horen. Je vult ze in je eigen omgeving in en laat ze online ondertekenen.
Een leerbaan goed vastgelegd
Stel de arbeidsovereenkomst BBL op met een sjabloon, laat online tekenen en bewaar alles in het personeelsdossier. Begin gratis.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een BBL-leerling en een stagiair?
Een BBL-leerling heeft een arbeidsovereenkomst met je bedrijf en is dus werknemer, met loon, vakantiedagen en vakantiegeld. Een stagiair, bijvoorbeeld een BOL-student, is geen werknemer en werkt op basis van een stageovereenkomst of praktijkovereenkomst.
Moet ik een BBL-leerling het minimumloon betalen?
Ja. Een BBL-leerling is werknemer en heeft recht op ten minste het wettelijk minimumloon of minimumjeugdloon. Voor BBL-leerlingen van 18, 19 en 20 jaar geldt een lager minimumjeugdloon dan voor andere werknemers van die leeftijd. Kijk ook in je cao, want die kan een hoger loon voorschrijven.
Geldt de ketenregeling voor een BBL-contract?
Nee. Volgens artikel 7:668a lid 10 BW geldt de ketenregeling niet voor een arbeidsovereenkomst die is aangegaan in verband met een BBL-opleiding. Na de opleiding geldt de ketenregeling bij een nieuw contract weer gewoon, en de aanzegplicht geldt ook voor een BBL-contract.
Wat gebeurt er met het contract als de leerling stopt met de opleiding?
De praktijkovereenkomst eindigt dan, maar de arbeidsovereenkomst niet vanzelf. Bespreek met de leerling hoe het verder gaat. Wil je in het contract opnemen wat er gebeurt als de opleiding stopt, laat een bepaling daarover dan juridisch toetsen.
Wie betaalt het schoolgeld van een BBL-leerling?
In beginsel de student zelf. Je mag als werkgever bijdragen. Wil je dat de leerling een deel terugbetaalt als hij voortijdig vertrekt, leg dat dan vooraf schriftelijk vast en houd je aan de regels voor een studiekostenbeding. Kijk ook in je cao.